Diz Artroskopisi

Diz Artroskopisi Nedir?

Diz artroskopisi, 0.5–1 cm boyutunda birkaç küçük kesi yapılarak içine optik kamera (artroskop) ve çalışma aletlerinin yerleştirildiği minimal invaziv cerrahi yöntemidir. Eklem içi yapıların doğrudan görüntülenebildiği bu teknik, hem kesin tanı (diagnostik artroskopi) hem de tedavi (terapötik artroskopi) amacıyla kullanılır. Diz artroskopisi, dünyada en sık uygulanan ortopedik cerrahi girişimler arasındadır.

Hangi Durumlarda Uygulanır?

Menisküs Patolojileri

• Artroskopik Menisküs Tamiri (Meniscus Repair): Periferik menisküs yırtıklarında tercih edilir; menisküs korunur ve uzun dönemde kireçlenme riski azalır. Genç hastalarda öncelikli seçenek olmalıdır.
• Parsiyel Menisektomi: Tamir edilemeyen yırtıklarda hasar görmüş bölge çıkarılır; sağlıklı menisküs dokusu korunur.

Bağ Yaralanmaları

• ACL Rekonstrüksiyonu: Ön çapraz bağ yırtıklarında artroskopik greft (otogreft veya allogreft) kullanılarak bağın yeniden yapılandırılması. Spor aktivitesine dönmek isteyen hastalarda standart tedavi yöntemidir.
• PCL, MCL ve LCL Onarımları: Ağır bağ yaralanmalarında artroskopi rehberliğinde tamir ve rekonstrüksiyon.

Kıkırdak Patolojileri

• Mikrokırık (Microfracture): Küçük kıkırdak defektlerinde subkondral kemiğe delikler açılarak onarıcı kıkırdak dokusu oluşumu teşvik edilir.
• Mozaikplasti (Osteokondral Greft): Sağlıklı bir alandan alınan küçük kemik-kıkırdak silindirleri hasarlı bölgeye aktarılır.
• MACI (Matris Destekli Otolog Kondrosit İmplantasyonu): Hastanın kendi kıkırdak hücrelerinin laboratuvarda çoğaltılarak eklem defektine implante edilmesi.

Diğer Endikasyonlar

• Sinoviyal plica sendromu (zar iltihabı) – Doç. Dr. Murat Aydın bu konuda uluslararası yayın yapmıştır
• Serbest cisim (loose body) çıkarma – eklemde kıkırdak veya kemik parçası
• Sinovektomi – romatoid artritte sinoviyal doku çıkarılması
• Septik artrit (eklem enfeksiyonu) lavajı
• Patellofemoral instabilite ve lateral retinakulum gevşetme
• Osteokondritis dissekans tedavisi

Artroskopinin Avantajları

• Minimal Kesi: 2–3 küçük delik; açık cerrahiye göre çok daha az kesi.
• Düşük Enfeksiyon Riski: Küçük cilt kesisi, bakteri penetrasyonunu azaltır.
• Kısa Hastane Kalışı: Genellikle günübirlik veya 1 gece yatış yeterlidir.
• Hızlı İyileşme: Kas hasarı minimumdur; çoğu hasta birkaç gün içinde yürüyebilir.
• Daha Az Ağrı: Postoperatif ağrı açık cerrahiye kıyasla belirgin şekilde azdır.
• Skar Dokusu Minimumu: Estetik açıdan da avantajlıdır.
• Erken Spor Dönüşü: Sporcularda sezon içi toparlanma süresi daha kısadır.

Ameliyat Süreci ve İyileşme

1. Spinal veya genel anestezi uygulanır
2. Dize steril sıvı verilerek eklem şişirilir ve görüş sağlanır
3. Artroskop yerleştirilerek tüm eklem yapıları incelenir
4. Çalışma kesisinden tedavi aletleri girilerek patoloji tedavi edilir
5. Sıvı boşaltılır; küçük kesiler sütüre edilir (veya bantla kapatılır)

İyileşme süresi yapılan işleme göre değişir:

• Parsiyel menisektomi: 2–4 hafta, sporda 4–6 hafta.
• Menisküs tamiri: 4–6 hafta yük vermeme; sporda 4–6 ay.
• ACL rekonstrüksiyonu: Sporda dönüş 9–12 ay.
• Kıkırdak prosedürleri: 3–6 ay rehabilitasyon; tam spor aktivitesi 9–12 ay.